Oproep aan EU: Verban onnodig zwerfafval
Het Europese verbod op ballonstokjes, plastic rietjes en wegwerpservies moet worden uitgebreid met 32 nieuwe producten. Dat schrijft Zwerfie Rotterdam in een brief aan de Europese Commissie.
Als het aan Zwerfie Rotterdam ligt gaan zwerfafvalgevoelige producten die overbodig zijn of waarvoor een beter alternatief bestaat, op de zwarte lijst. In een brief aan de Europese Commissie noemt de Rotterdamse zwerfafvalorganisatie onder meer drinkzakjes, plastic wietzakjes, flossticks, tankhandschoenen en kunststof kauwgom. Ook wil Zwerfie een einde aan eenmalige filters in sigaretten.
Europa wil de bestaande richtlijn voor kunststofproducten voor eenmalig gebruik, de zogenoemde SUPD, gaan evalueren en daarna eventueel aanpassen. “Deze richtlijn is in het leven geroepen om zwerfafval in de rivieren en oceanen terug te dringen. Wij zitten graag op het vinkentouw om de richtlijn uit te breiden, zodat we verlost worden van allerlei producten bij het zwerfafval waarvoor een beter alternatief bestaat en die niemand gaat missen. Een plastic wietzakje kan bijvoorbeeld ook gemaakt worden van afbreekbaar pergamijn”, aldus Ivo Rodermans van Zwerfie. “Een drinkzakje lekt na gebruik en is dus zwerfafvalgevoelig, terwijl fabrikanten drankjes als Caprisun evengoed kunnen verpakken in statiegeldflesjes of blikjes. We kunnen met dit soort verpakkingen dus gewoon stoppen; dat scheelt enorme hoeveelheden zwerfafval.”
Rodermans dringt evenals vele andere Nederlandse zwerfafval-opruimers ook aan op een filtervrije sigaret. In 2024 was in Nederland maar liefst 29 procent van het zwerfafval gerelateerd aan tabak. Alleen al in ons land gaat het om mogelijk ruim 7 miljard filters per jaar die in de buitenruimte worden weggegooid. Een groot deel van de filters die niet in een veegwagen eindigen, komt in het water terecht. Een ander deel vervuilt de bodem. Rodermans: “Per dag geeft een eenmalig filter zo’n 100 plastic vezels af, tot het filter helemaal uiteen is gevallen en niet meer zichtbaar is met het blote oog. Naar schatting komt via deze route 300.000 ton microplastic in het water terecht in Nederland.”
Rodermans benadrukt dat zwerfafval geen vaststaand gegeven is, maar een keuze. “We hebben in Europa de gewoonte om onderweg en in de openbaarheid te eten en drinken. Tel daarbij de welvaart en de beschikbaarheid van voorverpakt eten en drinken in wegwerpverpakkingen en je hebt de ideale mix om maximaal zwerfafval te creëren. Dat kan anders, door vanuit de overheid bedrijven die koploper zijn te belonen en hun alternatieven tot standaard te verheffen. Je krijgt dan een gelijk speelveld binnen de Europese vrije economische ruimte, waardoor het grijze bedrijfsleven op sleeptouw wordt genomen en zich aanpast aan de nieuwe realiteit. Dit kan werkelijkheid worden als de overheid het initiatief naar zich toe trekt en normen durft te stellen.”
Lees via deze link de brief aan de Europese Commissie.