Minder opengebroken afvalbakken in Rotterdam

Vrijwilligers van Zwerfie Rotterdam hebben op 26 oktober in de Maasstad 1198 afvalbakken vastgelegd op beeld. Daarvan stonden 31 stuks open of op een kier en lag bij 3 bakken afval op de grond. In totaal was bij 97,2 procent van de afvalbakken geen probleem.

Het was de tweede editie van de teldag. In het eerste jaar schouwden vrijwilligers op één dag 674 afvalbakken, waarvan 94 procent helemaal in orde was. De tweede teldag leverde door het hogere aantal tellers een betere spreiding op van de geschouwde bakken door de stad. Dat kan mogelijk het betere resultaat verklaren. “Het is sowieso geen exacte wiskunde, maar een momentopname”, nuanceert Ivo Rodermans van Zwerfie Rotterdam. “Beide tellingen laten wel goed zien dat het probleem heel lokaal is en niet wijd verspreid. Landelijk gezien is het beeld dat de grote steden eruit springen en binnen de stad zie je met name bij kernwinkelgebieden een piek in opengetrokken bakken.”

(tekst gaat verder onder de afbeelding)

Sinds uitbreiding van statiegeld naar blikjes worden afvalbakken vaker doorzocht door statiegeldjagers, wat in de beeldvorming soms leidt tot een negatief idee over het statiegeldsysteem. “Wij willen het probleem graag terugbrengen tot de proporties die het in werkelijkheid heeft, zonder het probleem met opengetrokken bakken te bagatelliseren”, zegt Rodermans. “Statiegeld werkt overal, ook in buitenwijken en in landelijk gebied, terwijl problemen met open bakken zich veelal concentreren op plekken waar het opruimniveau hoog is en zwerfafval meestal in een veegwagen eindigt. Daar komt bij dat afvalbakken minder snel vol zitten sinds de invoering van statiegeld, waardoor ze ook minder snel overlopen en er besparingen zijn bij de gemeenten op het legen van bakken waarmee niets aan de hand is. Er zitten 70 procent minder flesjes en 90 procent minder blikjes in dan voorheen.”

Volgens Rodermans kan het probleem met opengemaakte bakken in grootstedelijk gebied opgelost worden door de statiegeldwet aan te passen. “Nu is buit te halen in een afvalbak, doordat mensen snel van een lekkend blikje af willen. Je zou het borgbedrag kunnen verhogen, maar ook een innameplicht voor verkooppunten gaat een wereld van verschil maken. Dan hoef je een blikje niet bij je te dragen tot je een supermarkt tegenkomt. Statiegeld uitbreiden naar alle drankverpakkingen is ook nodig, zodat het systeem voor consumenten eenduidig is. Nu zit er bijvoorbeeld op een pet-flesje chocomelk geen statiegeld en op een pet-flesje cola wel.”

Rodermans waarschuwt om frustratie over opengebroken bakken niet te wijten aan statiegeld op zichzelf. “Die neiging zie je in het publieke debat wel eens”, zegt hij. “Dan hoor je al snel de opmerking dat we statiegeld maar weer moeten afschaffen. Met zo’n standpunt beloon je de tegenstribbelende supermarkten en verpakkers, die er voor hebben gezorgd dat we een verre van perfecte statiegeldregeling hebben in Nederland. Als je bezorgt bent over opengebroken bakken, kun je beter pleiten voor volledige regie bij de overheid, zodat we een écht goede regeling kunnen optuigen. Afschaffen kan bovendien niet, omdat we dan het recycledoel voor pet en blik nooit meer halen. De keuze is dus doormodderen óf verbeteren.”

Lees ook:
Onderzoek: 94% afvalbakken Rotterdam dicht
‘Omkiepen van afvalbakken ligt niet aan statiegeld’
Rotterdam wil statiegeld op alle drankverpakkingen
Rapport flesjes: ‘Maak einde aan statiegeldontduiking’
Project #Pakzooi vóór statiegeld op pakjes

Ook in Hoek van Holland heeft een vrijwilliger afvalbakken geschouwd op de tweede nationale #prullenbakteldag. Conclusie: alles is daar perfect in orde!

[image or embed]

— Zwerfie Rotterdam (@zwerfierotterdam.bsky.social) 27 oktober 2025 om 20:55